ONE of the UK’s most widespread butterflies is in a state of significant decline. The Small Copper, which can be spotted in Dorset, has suffered its worst year on record, according to a study. The annual UK Butterfly Monitoring Scheme (UKBMS) found the number of Small Coppers fell by almost 25 per cent last year compared to 2014. The UKBMS said 34 of the 57 butterfly species monitored experienced declines. The Heath Fritillary, one of the UK’s scarcest species, also suffered its worst year on record with numbers down 16 per cent compared to 2014. Meanwhile, the Swallowtail suffered the largest decline of any species with numbers down 65 per cent compared to 2014. Dr Tom Brereton, head of monitoring at the Butterfly Conservation, said: “In recent years it has become apparent that some of our most familiar and cherished butterflies are declining substantially. Sadly, our latest results show that the diminutive but stunning Small Copper can be added to this list.”
Source: Dorset Echo, 6 April 2016
http://www.dorsetecho.co.uk/news/14406516.Dorset_butterfly_suffers_worrying_decline/?ref=rss
Auteur: Henk Tennekes
-

Most British butterflies are in decline, the Swallowtail suffering a 65% decline in just one year
-

Irish hen harrier numbers continue to decline, survey says
Hen harrier (Circus cyaneus) numbers in Ireland are continuing to decline, according to the results of a new survey. The number of breeding pairs has also declined even within special areas of conservation set up to protect the bird. The 2015 survey showed there are between 108 and 157 breeding pairs across Ireland, down by 8.7 per cent since the 2010 survey, the research team said. The situation may be worse than the numbers indicate, given the decline of breeding pairs in “special protected areas” (SPAs) set up to promote the breed.In 2015, harrier populations in several SPAs were found to have declined, with an overall decline of 26.6 per cent since 2005, the researchers found. These SPAs, representing 2.3 per cent of Ireland’s land area, are important, given that they hold 44 per cent of all known harrier pairs in the country, said John Lusby, survey coordinator with BirdWatch Ireland. “The current survey results confirm that populations within parts of the SPA network are declining, and without intervention through appropriate management further declines at certain sites are anticipated,” he said. Data from the survey will inform attempts to halt the decline through the Hen Harrier Threat Response Plan, currently being prepared by the National Parks and Wildlife Service.
Source: The Irish Times, 20 April 2016
http://www.irishtimes.com/news/science/irish-hen-harrier-numbers-continue-to-decline-survey-says-1.2618001 -

House Martin population decline of nearly 60% in South East England
Householders waiting for the return of house martins (Delichon urbicum) may be in for disappointment this year. Research shows that the number of pairs breeding in the South West is in decline. The birds usually return to their nesting sites under the eaves in April and May after a long migration from winter feeding grounds in Africa. They are widely regarded as a harbinger of spring and in long, warm summers, may even go on to have a second brood. But field studies carried out by volunteers for the British Trust of Ornithology shows that bird numbers have dropped 19 per cent in the South West – a region covering Cornwall, Devon, Somerset Avon, Dorset, Gloucestershire and Wiltshire. Ian Woodward, BTO research officer and house martin survey organiser, said: “The figures suggest there has been a slight decline in the South West, although this is not statistically significant. “The figures show house martins have declined in the South and the Midlands, especially in the South East, but are faring better in the North. The results show a downward trend over the past ten years where numbers have shown a steady decline. The biggest drop-off has been in the South East with a decline of 59 per cent recorded in the 2014 survey.
Read more: http://www.westerndailypress.co.uk/Concern-decline-house-martin/story-29198846-detail/story.html#ixzz47JdTsCOA
-

50 % minder landbouwgif in 2020 mogelijk mits supermarkten kansen pakken
Onderzoek van het Centrum voor Landbouw en Milieu (CLM) in opdracht van Greenpeace laat zien dat een halvering van het pesticidengebruik mogelijk is in 2020 in consumptieaardappelen, appels en tomaten, met behoud van opbrengsten. Het onderzoek laat ook zien dat stapsgewijze uitfasering van de meest schadelijke bestrijdingsmiddelen mogelijk is, mits supermarkten hun verantwoordelijkheid nemen om duurzame landbouw en innovatieve boeren te steunen.
Als ketenpartner van de telers staan supermarktketens een scala aan mogelijkheden ter beschikking, uiteenlopend van het stellen van inkoopvoorwaarden tot informatie verstrekken aan de consument en bewustmaking. Eén van de meest effectieve maatregelen, blijkt uit het onderzoek, is de beloning van duurzamere producten en productiemethoden. Bijvoorbeeld in de vorm van een duurzaam certificaat of als harde inkoopeis en/of een meerprijs.Stapsgewijze uitfasering van risicopesticiden, te beginnen met de 8 ‘bijenpesticiden’ die door Aldi Duitsland op een zwarte lijst zijn geplaatst, is goed mogelijk. Uitfaseren van alle risicostoffen op korte termijn is lastig en vraagt extra inspanning in onderzoek en ontwikkeling en ook moet worden opgepast voor het risico van resistentie tegen bepaalde middelen.
Peter Leendertse van CLM: ‘Met een kleine duurzaamheidsopslag op de consumentenprijs (mits deze wordt doorgegeven aan de teler), ontstaat financiële ruimte voor verduurzaming. Door bijvoorbeeld een opslag van 3 eurocent per kilo consumptieaardappelen kunnen aardappeltelers de gewasbescherming verduurzamen op het niveau van Milieukeur. Dat betekent een fikse daling van het gebruik en vermindering van het aantal risicostoffen.’
Bron: Greenpeace, 29 april 2016
http://www.greenpeace.nl/2016/Publicaties/Landbouw/50–minder-landbouwgif-in-2020-mogelijk/ -
Alfred Toepfer Akademie für Naturschutz – Pestizide contra Artenschutz – Vortrag des Toxikologen Dr. Henk Tennekes
Pestizide rücken immer stärker ins Licht in der Diskussion um den Rückgang der Biologischen Vielfalt. In der Landwirtschaft großflächig Verwendung findende Pestizide wirken nicht nur auf die Zielorganismen, sondern direkt oder indirekt auf teils hochgradig gefährdete Arten unter europäischem Schutz. So finden vor allem die Auswirkungen von Neonikotinoiden auf Bienen aktuell starke Beachtung. Neue Veröffentlichungen weisen nun auf den Einfluss von Neonikotinoiden auf Vögel und Säuger hin. Dies kann durch eine direkte Wirkung geschehen, indem z.B. die Stoffe mit der Nahrung in den Körper aufgenommen werden und dort Schäden bewirken. Populationen können aber auch durch indirekte Faktoren geschädigt werden, z.B. durch den Rückgang ihrer Nahrungsgrundlage verursacht durch Pestizide. Bereits sehr geringe Dosen von Insektiziden könnten so langfristig gesehen eine große Wirkung auf verschiedene hoch geschützte Arten zeigen. Die Veranstaltung der Alfred Toepfer Akademie für Naturschutz geht auf den Stand der Forschung zum Einfluss von Pestiziden ein, stellt Risikomanagementmaßnahmen vor, diskutiert wie dies Berücksichtigung, z.B. bei der Ausweisung von Schutzgebieten, finden kann, welche Probleme es hierbei gibt und wie mit diesen umgegangen werden kann. Der Vortrag des Toxikologen Dr. Henk Tennekes in der Beilage.
-

‘Breakthrough’ hailed in EDCs logjam
Scientific experts, from both sides of the endocrine debate, have agreed a “consensus statement” on identifying endocrine disrupting chemicals (EDCs), which will be passed to the European Commission to support its work compiling regulatory criteria. Chaired by Dame Anne Glover from Aberdeen University, 23 scientists, including Andreas Kortenkamp from Brunel University and Alan Boobis from Imperial College London, achieved a “breakthrough in the scientific discussion”, says the German Federal Institute for Risk Assessment (BfR), which hosted the meeting in Berlin on 11-12 April.
Chemical Watch understands that the official statement – which is not due for some weeks – is likely to say potency is not needed to identify EDCs. The statement will be signed by all 23 scientists.
The experts also questioned whether issues of non-monotonic dose-response relationships and dose thresholds need to be resolved, before recommending criteria for identifying EDCs, according to Professor Boobis’s presentation.
The scientists from Europe, the US and Japan were joined by four observers from the Commission, the European Food Safety Authority (Efsa) and Echa.
Seven scientists from the Berlin meeting, including Professor Kortenkamp and Susan Jobling from Brunel University, also signed the so-called 2013 Berlaymont Declaration, calling for a tougher regulatory regime to manage EDC use. Signatories were concerned that existing regulations ignored the possibility that many endocrine disruptors may act without thresholds.
Some of the Berlin scientists are known for penning hard-hitting, and sometimes personal, editorials from opposing sides of the debate.
For example, Daniel Dietrich from Konstanz University, Germany, was behind a July 2013 editorial by a group of toxicology journal editors, describing European Commission recommendations as “scientifically unfounded”; the scientists also sent an open letter to Dame Glover, the then EU chief scientific adviser.
Åke Bergman, now at the Swedish Toxicology Sciences Research Centre and also present at the Berlin meeting, led an opposing commentary piece, describing the editorial as “factually incorrect”.
Later in 2013, Dame Glover brought together scientists from both sides, in a bid to identify areas of scientific consensus.
The Berlin meeting’s consensus statement, which includes suggested criteria for identifying the hazard potential of possible endocrine disruptors, will be distributed to “decision makers in the European Commission”, the BfR’s Andreas Hensel told the meeting.
The Commission is under intense pressure to finalise such criteria. In December 2015, the General Court of the European Union ruled that it had failed to fulfil its obligations under the biocidal products Regulation (BPR), by not adopting criteria for EDCs. (The BPR states that the Commission should have adopted these by December 2013.)
In 2014, the Commission published a roadmap for defining criteria, which specified four policy options for identifying EDCs, as well as three approaches to regulatory decision making. An agreement that potency information is not necessary would rule out policy option four.
At the Berlin meeting, Dr Hensel highlighted the idea of “one substance – one toxicological assessment”, to cover all relevant regulations. He used the phthalate DEHP to illustrate the current problem; DEHP has a migration limit in food contact materials but is not yet identified as a human health endocrine disruptor under REACH.
“Without scientific criteria for the identification and characterisation of endocrine disruptors, in all fields of risk assessment of chemical and natural substances, the goal one substance – one toxicological assessment is not achievable,” he told the meeting.
Source: Chemical Watch, 21 April 2016
https://chemicalwatch.com/46782/breakthrough-hailed-in-edcs-logjam -

Buntester Singvogel stark bedroht
Der Distelfink (Carduelis carduelis) steht für vielfältige und farbenfrohe Landschaften. Leider gibt es in Deutschland immer weniger davon. Nach Angaben des Dachverbands deutscher Avifaunisten (Vogelkundler) auf der Internet-Seite des Nabu-Bundesverbands ist die Zahl dieser Vögel in Deutschland von 1990 bis 2013 um 48 Prozent gesunken. Offizielle Schätzungen gehen derzeit von 305 000 bis 520 000 Brutpaaren deutschlandweit aus. „Im Winter sieht man an Odenwälder Futterplätzen zwischen 70 und 80 Stück“, erklärt die Beisitzerin des Nabu-Kreisverbands, Petra Kaffenberger, auf ECHO-Nachfrage. „Der Stieglitz ist im Odenwald an nahezu jedem Ort zu finden. Allerdings gibt es nur noch 25 Prozent der ursprünglichen Belegung“, erläutert der Vogelkundler Claus Fehse aus Bad König. Wenn es so weiter gehe, werde es bald keinen seiner Art mehr geben. „In Bad König gibt es nur noch fünf Paare.“
Auch Werner König von der Hessischen Gesellschaft für Ornithologie und Naturschutz in Michelstadt bestätigt hessenweit eine leichte Abnahme dieser Vogelart. So steht der Distelfink doch auf der Vorwarnliste der bedrohten Tierarten; es gibt nur noch zwischen 30 000 bis 38 000 Reviere in Hessen, weiß König.
Der Stieglitz ernährt sich von halbreifen und reifen Sämereien von Stauden, Wiesenpflanzen und Bäumen. Unter den ihm nachgewiesenen 152 Wildkräutern bevorzugt er Ackerdistel, Gänsedistel, Kratzdistel und Karden, aber auch Hirtentäschelkraut, Ampfer, Wegerich, Mädesüß, Vogelmiere, Sonnenblume, Beifuß, Kornblume, Knöterich sowie Kieferzapfen und Birkensamen. Während der Brutzeit frisst er auch kleine Insekten, insbesondere Blattläuse.
Quellen:
ECHO, 18.04.2016
http://www.echo-online.de/lokales/odenwaldkreis/bad-koenig/buntester-singvogel-stark-bedroht_16818433.htm
Wikipedia
https://de.wikipedia.org/wiki/Stieglitz -

Blootstelling aan pesticiden vergroot de kans op autisme
Er zijn al diverse oorzaken van autisme bekend: complicaties tijdens de zwangerschap, virale infecties en genetische afwijkingen. De jongste jaren vestigen steeds meer onderzoekers hun aandacht op de gevolgen van milieuverontreinigende middelen. Volgens The Verge bevestigt een nieuwe studie van de universiteit van Californië het verband met autisme. De Amerikaanse wetenschappers bevestigen het vermoeden dat neurotoxinen, gaande van pesticiden tot kwik en diesel, de ontwikkeling van de hersenen bij foetussen beïnvloeden. Hun studie verscheen vandaag in Environmental Health Perspectives.
De onderzoekers vergeleken gegevens van het California Pesticide Use Report met de adressen van 970 kinderen die deelnemen aan een lopende studie over autisme. Ze ontdekten verbanden tussen de chemicaliën waaraan de moeders voor de conceptie en tijdens de zwangerschap werden blootgesteld en eventuele ontwikkelingsstoornissen bij hun kind. Om beïnvloeding door andere factoren uit te sluiten, hielden ze ook rekening met de inname van vitamines, socio-economische status en stofwisselingsstoornissen tijdens de zwangerschap.
60 procent meer kans
Uit het onderzoek blijkt dat zwangere vrouwen die binnen een straal van 1,6 kilometer van een boerderij of velden wonen 60 procent meer kans hebben op een autistisch kind. Het risico is nog groter bij blootstelling tijdens de laatste drie maanden van de zwangerschap.“In Amerika heeft 1 kind op 68 een bepaalde vorm van een autismespectrumstoornis”, laat hoofdonderzoeker Janie Shelton weten aan The Verge. “Vrouwen die laat tijdens de zwangerschap blootgesteld worden aan pesticiden, hebben tot driemaal meer kans op een autistisch kind.” Volgens Shelton zijn er dringend preventieve maatregelen nodig.
Bron: HLN, 23 juni 2014
http://www.hln.be/hln/nl/37/Psycho/article/detail/1926477/2014/06/23/Bewezen-blootstelling-aan-pesticiden-vergroot-de-kans-op-autisme.dhtml -

Kamervragen over het Franse voornemen een verbod af te kondigen op neonicotinoïden
Geachte Voorzitter,
Hierbij bied ik u de antwoorden aan op de vragen van het lid Wassenberg (PvdD) over het Franse voornemen een verbod af te kondigen op neonicotinoïden in verband met hun rol in de zorgwekkende bijensterfte (ingezonden 22 maart 2016, kenmerk 2016Z05889).
1: Heeft u kennisgenomen van het in het Franse parlement aangenomen amendement om neonicotinoïden vanaf 1 september 2018 te verbieden?
Antwoord: Ja. Het gaat om een wetsvoorstel over biodiversiteit dat in het Franse Parlement voorligt. Daarin is ook een verbod van gewasbeschermingsmiddelen op basis van neonicotinoïden voorzien. Dat verbod zou moeten ingaan per 1 september 2018. Het Franse ministerie laat echter weten dat dit niet de finale positie is, het wetsvoorstel moet nog behandeld worden door de Franse senaat en daar ter stemming worden gebracht.
Frankrijk heeft dit voornemen ook nog niet aan de Europese Commissie (EC), EFSA en de andere lidstaten gemeld. Een dergelijke notificatie is wel vereist in de loop van de wettelijk vastgelegde procedure van de EU Verordening 1107/2009 voor het op de markt brengen van gewasbeschermingsmiddelen.
2: Herinnert u zich de moties van de Partij voor de Dieren waarin ook het Nederlandse parlement vraagt om een verbod op het gebruik van neonicotinoïden?
Antwoord: Op deze motie is uw Kamer een reactie gestuurd op 17 april 2014 (Kamerstuk 27 858 nr. 264), waarin toegelicht wordt dat gezien de juridische systematiek uit de gewasbeschermingsverordening 1107/2009 de rechtsgrond ontbreekt om de toelatingen van middelen te herzien of in te trekken. Derhalve zijn de moties naar oordeel van het kabinet niet uitvoerbaar.
Op een actieplan van de Partij voor de Dieren om de motie te kunnen uitvoeren is eveneens gereageerd door het kabinet, op 30 maart 2015 (Kamerstuk 27858 nr. 303).
3: Bent u bereid om in overleg te treden met uw Franse collega’s over het uitvoeren van de wens van beide parlementen voor een totaalverbod op neonicotinoïden?
Zo nee, waarom niet? Zo ja, bent u bereid om de Kamer over de voortgang van deze gesprekken te informeren?Antwoord: Ik ben in nauw contact met alle collega’s in de EU, ook met de Franse collega.
Een totaalverbod is naar mijn inzicht en op basis van recente herbeoordelingen van de werkzame stoffen uit de neonicotinoïdengroep niet aan de orde. Daar waar hoge risico’s door EFSA zijn geïdentificeerd, is ingegrepen op de toelatingen en zijn deze ingetrokken of ingeperkt (Kamerstuk 27858 nr. 264). Indien er relevante ontwikkelingen zijn in het kader van het Franse wetsvoorstel over biodiversiteit zal ik uw Kamer daar over informeren.
(w.g.) Martijn van Dam
Staatssecretaris van Economische Zaken
-

Het Amerikaanse bedrijf Ortho staakt de verkoop van bestrijdingsmiddelen die neonicotinoïden bevatten
Dat maakte Ortho, een grote Amerikaanse producent van bestrijdingsmiddelen voor consumentengebruik, dinsdag bekend in een persbericht. Ortho is een dochteronderneming van de Amerikaanse multinational Scotts Miracle-Gro Company. Ortho zegt toe met onmiddellijke ingang al een aantal neonicotinoïden, bijonvriendelijke bestrijdingsmiddelen, uit zijn producten te halen. In 2021 zal de hele transitie naar 100% neonicotinoïde-vrije producten zijn voltooid. Tim Martin, manager van Ortho: “Instanties in de Verenigde Staten zijn nog steeds bezig met het evalueren van de impact van neonicotinoïden op bestuivers. Voor Ortho is het tijd om verder te gaan. We moedigen andere bedrijven en merken aan ons hierin te volgen.” Bijenhouders en natuurbeschermers juichen de maatregel toe.
Bron: Foodlog, april 2016
http://www.foodlog.nl/artikel/bestrijdingsmiddelengigant-stopt-met-bijonvriendelijke-bestrijdingsmiddelen/