De grauwe gors Miliaria calandra is feitelijk uitgestorven in Nederland. De vogel, die vroeger vaste gast was op akkergebieden en hooilanden, wordt nu eigenlijk alleen nog ’s winters in groepen waargenomen. En dan vooral op de zogeheten hamsterakkers waar langer gewassen staan om het de in Limburg levende hamsters naar de zin te maken. Tot die slotsom komt Sovon Vogelonderzoek Nederland.
Blog
-
Met uitsterven bedreigde vogels zijn in Nederland steeds afhankelijker van natuurgebieden
Met uitsterven bedreigde vogels zijn in Nederland steeds afhankelijker van natuurgebieden. 60 procent van de zogenaamde Rode Lijstsoorten komt alleen nog voor in natuurgebieden. Zelfs weidevogels voelen zich daar beter thuis dan op het boerenland. Dit blijkt uit Vogelbalans 2008, de jaarlijkse indicator van de vogelstand in Nederland, opgesteld door SOVON, Vogelonderzoek Nederland. Bijna de helft van de Rode Lijstsoorten blijft, sinds de eerste publicatie van de lijst in 2004 afnemen, aldus SOVON. Soorten als de kemphaan Philomachus pugnax, de velduil Asio flammeus, de draaihals Jynx torquilla, de kuifleeuwerik Galerida cristata en de grauwe gors Miliaria calandra balanceren net als vorig jaar op de rand van uitsterven.
-
Kamervragen over het falen van de subsidies voor agrarisch natuurbeheer
Subsidies helpen de weidevogel niet. De kemphaan Philomachus pugnax, de draaihals Jynx torquilla, de kuifleeuwerik Galerida cristata en de grauwe gors Miliaria calandra balanceren op de rand van uitsterven. Vragen van Marianne Thieme en de antwoorden van de regering. Thieme vraagt o.a. “Deelt u de conclusie dat soorten als de kemphaan, de draaihals, de velduil, de kuifleeuwerik en de grauwe gors in ons land op de rand van uitsterven balanceren?Zo neen, waarom niet? Zo ja, bent u voornemens maatregelen te treffen om de habitat van deze soorten te verbeteren? Het antwoord van de regering: “De genoemde soorten staan op de Rode Lijst voor Vogels in de categorie ‘Ernstig Bedreigd’. Op 12 oktober 2007 is de nieuwe strategie voor het soortenbeleid aangeboden aan de Tweede Kamer: “De leefgebiedenbenadering. Een nieuwe beleidsstrategie voor soorten”. Voor de leefgebiedenbenadering is een soortenlijst opgesteld van ruim 300 sterk bedreigde of internationaal beschermde dier- en plantensoorten. De kemphaan, de draaihals, de velduil en de grauwe gors staan op deze lijst vermeld. De kuifleeuwerik heeft een voorkeur voor stedelijk gebied. Specifieke maatregelen voor deze soort zijn niet goed mogelijk”
-
Environmental Fate of Imidacloprid
There are concerns regarding the long-term environmental fate and environmental persistence of the widely used insecticide imidacloprid. The 2005 sales figures for insecticides in Germany show not only that imidacloprid is one of the most widely used active ingredients, but also that this compound is more toxic to honey bees, more persistent in soil with a higher leachability than most other insecticides used in that country. The neonicotinoid insecticides clothianidine and thiomethoxam have similarly unfavourable properties.
-
Sterke afname van vlinders in Nederland en Vlaanderen – West-Nederland opvallend arm aan vlinders
In Nederland was het aantal dagvlinders nog nooit zo laag als in 2008. Op een gemiddelde algemene route werden nog geen 480 vlinders geteld. In het topjaar 1995 waren dat er meer dan 1000, in 2007 nog bijna 570. Buiten de duinen is West-Nederland opvallend arm aan vlinders. Maar de laatste tien jaar zien we in de duinen eveneens een sterke achteruitgang. Ook de aantallen nachtvlinders zijn in dertig jaar met een derde afgenomen en tweederde van de soorten gaat achteruit. In het Groene Hart zijn enkele soorten als de aardbeivlinder, zilveren maan en parelmoervlinder al uitgestorven. Ook in Vlaanderen is sprake van sterke achteruitgang. Antwerpen heeft, net als Oost-Vlaanderen, niet minder dan 35% van zijn oorspronkelijke dagvlinderfauna verloren. In Vlaams-Brabant (inclusief Brussel) is 44% van de soorten verdwenen, in West-Vlaanderen 29% en in Limburg 25%.
Sinds 1994 wordt het insecticide imidacloprid in toenemende mate gebruikt in de Nederlandse land- en tuinbouw, met een zware belasting van het oppervlaktewater met dit insecticide als gevolg, vooral in West-Nederland, waardoor het gif zich in het milieu kan verspreiden en daarmee een toegevoegde bedreiging voor niet-doelwit insecten (zoals bijen en vlinders) vormt. Een causaal verband tussen de neergang van vlinders en het toenemende gebruik van imidacloprid kan niet worden uitgesloten.
-
Imidacloprid gebruik op het niveau van 2004 maakt zware grond- en oppervlaktewaterverontreiniging onvermijdelijk
In 1995 gebruikten 2.381 bedrijven op een oppervlakte van 5.335 hectare in totaal 668 kilogram imidacloprid. In 2004 gebruikten 8.683 bedrijven op een oppervlakte van 39.691 hectare in totaal 6.332 kilogram imidacloprid. In 2008 werd op een oppervlakte van 34.577 hectare in totaal 6.027 kilogram imidacloprid gebruikt. Als zes ton imidacloprid jaarlijks over Nederlands akkerland verspreid wordt, kan met het EUSES model (European Union System for the Evaluation of Substances) worden berekend dat er een gemiddelde concentratie (in steady state) van 174 nanogram imidacloprid per liter in oppervlaktewater en een gemiddelde concentratie (in steady state) van 615 nanogram imidacloprid per liter in het grondwater van akkerland zal ontstaan. In het akkerbouwland van Nederland blijft dan ongeveer één-zesde van de applicatie, d.w.z. 914 kg imidacloprid in de bodem zitten.
-
Arthropods are relentlessly vanishing before our eyes
Western culture views insects and arachnids as pests and vermin that need to be controlled. They usually are not considered as something to be preserved. Accordingly, arthropods and other small organisms have not been taken seriously for conservation by policy makers and the conservation community at large. Arthropods, however, are major components of diverse ecosystems and are the major players in functioning of ecosystem processes. Arthropods are relentlessly vanishing before our eyes. They must be preserved because of their inherent values but also because we need them for human survival.
-
Pesticides are implicated in the decline of insects
With almost one million described species, insects eclipse all other forms of animal life on Earth, not only in sheer numbers, diversity, and biomass, but also in their importance to functioning ecosystems. However, human-induced changes to the natural environment threaten vast numbers of these organisms and the vital services they provide to ecosystems. Leading causes of insect endangerment are habitat destruction or alteration of habitat by chemical pollutants (such as pesticides). Pesticides are implicated in the decline of many native bees and some aquatic insects.
-
Normoverschrijdingen van Carbamaten en Organofosfaten in Nederlands Oppervlaktewater
Naast de enorme normoverschrijdingen van het voor insecten zeer schadelijke imidacloprid in het oppervlaktewater van de Randstad zijn sinds 2004 ook hoge normoverschrijdingen gemeten van andere insecticiden, met name carbamaten en organofosfaten. In 2007 was er nog steeds veelvuldig gebruik van organofosfaten in de glastuinbouw van Zuid-Holland. Extreme normoverschrijdingen van dichloorvos werden gemeten in het Westland. De toepassing van carbendazim in de bollenteelt en boomteelt veroorzaakt ook hoge normoverschrijdingen in de Randstad. In Brabant en Limburg werden in 2007 hoge normoverschrijdingen van chloorpyrifos gemeten.
-
Extreme Normoverschrijdingen van Imidacloprid in de Randstad
Sinds 2004 (toen de toelating van het insecticide imidacloprid ingrijpend verruimd werd) zijn extreme normoverschrijdingen van imidacloprid in het oppervlakte water van de Randstad gemeten. De hoogste gemeten imidacloprid concentratie (19 december 2005) overschreed bijna 25.000 keer de (ad hoc) MTR (maximaal toelaatbaar risiconiveau) norm voor oppervlaktewater. De normoverschrijdingen liggen vaak veel hoger dan de imidacloprid concentraties die in laboratorium studies sterfte van insecten veroorzaken. De massale bijensterfte van de laatste jaren in de regio Amsterdam, Groene Hart, Bollenstreek en Rijnmond is dus mede veroorzaakt door milieuvervuiling met het voor insecten zeer giftige imidacloprid, dat o.a. wordt toegepast in de glastuinbouw, bollenteelt en boomteelt.